یک استاد دانشگاه و کارشناس ارشد حوزه مدیریت با تأکید بر اینکه کالابرگ میتواند تنها در کوتاهمدت فشار معیشتی خانوارها را کاهش دهد، هشدار داد که این طرح به هیچوجه جایگزین کنترل تورم نیست و در صورت تداوم تورم بالا، هر سطحی از حمایت نیز کارایی خود را از دست خواهد داد. او تأکید کرد که اثربخشی کالابرگ تنها زمانی حفظ میشود که در کنار سیاستهای کلان اقتصادی از جمله کنترل نقدینگی، ثبات قیمتها، مدیریت بودجه و اصلاح ساختار اقتصادی اجرا شود.
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اشاره به بررسیهای انجامشده در دولت برای افزایش اعتبار کالابرگ، اعلام کرد که درباره ضرورت افزایش مبلغ این حمایت معیشتی اجماع کلی وجود دارد، اما محدودیتهای درآمدی و فشارهای مالی ناشی از شرایط جنگی باعث شده است که هنوز منبع تأمین مالی این افزایش نهایی نشده و تصمیمگیری در این باره همچنان در دست بررسی باشد.
سید حمید پورمحمدی با تأکید بر هماهنگی کامل میان نهادهای اقتصادی دولت در زمینه تأمین منابع حمایتی از جمله کالابرگ الکترونیکی، اعلام کرد که سازمان برنامه و بودجه، وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی در قالب یک تیم واحد فعالیت میکنند و با وجود تفاوت در روشها و ابزارهای اجرایی، همه در برابر مردم مسئول هستند و بهبود معیشت خانوارها مهمترین اولویت دولت محسوب میشود. وی همچنین بر ضرورت یافتن کمهزینهترین و کارآمدترین شیوه برای تأمین منابع طرحهای حمایتی تأکید کرد و گفت همه دستگاهها در یک مسیر مشترک حرکت میکنند.
در حالی که دولت در حال بررسی سناریوهای مختلف برای افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی است، سخنگوی معاونت رفاه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأمین منابع مالی را مهمترین مانع اجرای این طرح عنوان کرد. همزمان با ادامه بررسیها در تیم اقتصادی دولت، وزارت رفاه از برنامهریزی برای افزایش قدرت خرید خانوارها از طریق تخفیفهای ویژه تولیدکنندگان و فروشگاهها خبر داده است؛ اقدامی که در کنار تأکید رئیسجمهور بر حمایت بیشتر از دهکهای پایین درآمدی، میتواند بخشی از فشار معیشتی واردشده به خانوارها را جبران کند.
در حالی که تعداد بهرهمندان از طرح کالابرگ الکترونیک به بیش از ۸۷ میلیون نفر رسیده است، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی از رایزنی گسترده با تولیدکنندگان، فروشگاهها و سکوهای اینترنتی برای ارائه تخفیفهای بیشتر خبر میدهد. همزمان، سه سناریوی مختلف برای افزایش اعتبار کالابرگ در دولت در حال بررسی است؛ سناریوهایی که با هدف جبران کاهش قدرت خرید خانوارها، تأمین امنیت غذایی و حمایت از دهکهای هدف طراحی شدهاند، اما هنوز رقم نهایی آنها اعلام نشده است.
با ابلاغ دستور صریح رئیسجمهور برای افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی، یکی از مهمترین برنامههای حمایتی دولت چهاردهم وارد مرحله تازهای شده است. بر اساس این تصمیم، قرار است حداقل مبلغ کالابرگ برای شش دهک نخست جامعه افزایش پیدا کند؛ اقدامی که در شرایط تداوم رشد قیمت کالاهای اساسی، از منظر معیشتی ضرورتی انکارناپذیر به شمار میرود. با این حال، در کنار ضرورت حمایت از خانوارهای کمدرآمد، چالش تأمین منابع مالی مورد نیاز اجرای این طرح و همچنین نحوه شناسایی دقیق مشمولان، به مهمترین دغدغههای پیش روی دولت تبدیل شده است.
با تداوم برنامههای دولت برای هدفمندتر کردن نظام حمایتی، اجرای یکی از احکام قانون جوانی جمعیت بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است. بر اساس این قانون، منابع حاصل از حذف یارانه سه دهک پردرآمد جامعه باید برای افزایش یارانه خانوارهای دهکهای اول تا چهارم که حداقل سه فرزند دارند اختصاص یابد. در همین حال، دولت علاوه بر پیگیری افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی و بهروزرسانی اطلاعات اقتصادی خانوارها، معیارهای جدیدی را برای شناسایی و حذف یارانهبگیران پردرآمد در نظر گرفته است؛ اقدامی که قرار است با تمرکز بیشتر بر درآمد و دارایی خانوارها انجام شود.
رئیسجمهور با انتقاد از عملکرد برخی سامانههای اطلاعاتی کشور و ناکارآمدی آنها در شناسایی دقیق وضعیت اقتصادی خانوارها، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی را مأمور بازنگری جامع در دادههای معیشتی مردم کرد. این دستور با هدف اصلاح خطاهای موجود در دهکبندیها، بهروزرسانی اطلاعات اقتصادی خانوارها و تضمین توزیع عادلانه یارانهها صادر شده است؛ اقدامی که قرار است مسیر حمایتهای اجتماعی را از تخصیصهای نادرست و نامتوازن به سمت شناسایی دقیق اقشار نیازمند و توزیع هدفمند منابع هدایت کند.
معاون رفاه و اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی از آغاز شارژ اعتبار مرحله سوم برنامه حمایتی کودکان دارای سوءتغذیه خبر داد. بر اساس اعلام این وزارتخانه، از امروز ۱۸ خردادماه اعتبار جدید این طرح به حساب سرپرستان خانوارهای مشمول واریز میشود تا در قالب برنامه خدمات حمایت اجتماعی کودکان دارای سوءتغذیه، بخشی از نیازهای تغذیهای کودکان ۵ تا ۵۹ ماهه مبتلا به سوءتغذیه تأمین شود. میزان اعتبار تخصیصی نیز متناسب با وضعیت وسع اقتصادی خانوارها تعیین شده است.
افزایش قیمت کالاهای اساسی در ماههای اخیر، موضوع افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی را به یکی از مهمترین مطالبات خانوارهای یارانهبگیر تبدیل کرده است. بسیاری از مشمولان این طرح معتقدند اعتبار فعلی کالابرگ دیگر پاسخگوی هزینههای سبد معیشت نیست و به همین دلیل انتظار داشتند همزمان با اجرای مرحله جدید کالابرگ، مبلغ این حمایت نیز افزایش یابد. با این حال، واریز اعتبار خردادماه با همان مبالغ قبلی، امیدها را تا حدی کمرنگ کرد. اکنون اما اظهارات جدید رئیسجمهور درباره ضرورت بازنگری در میزان اعتبار کالابرگ و تقویت حمایت از دهکهای پایین درآمدی، بار دیگر بحث افزایش این حمایت معیشتی را در کانون توجه قرار داده است.
