سفر سیدمحمد اتابک وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران به تاجیکستان با محور توسعه همکاریهای صنعتی، معدنی و تجاری، وارد فاز عملیاتی شده؛ بهطوریکه دو طرف از تبدیل تفاهمهای گذشته به توافقنامههای اجرایی مشخص سخن میگویند.
گسترش همکاری صنعتی ایران و تاجیکستان در محور دیدار وزیر صمت با وزیر صنعت و فناوریهای نوین تاجیکستان قرار گرفت؛ دیداری که بر افزایش مبادلات تجاری، توسعه روابط اقتصادی و تسریع اجرای توافقات مشترک تأکید داشت.
ایران در پی گسترش همکاریهای هوایی با کشورهای همسایه است؛ اقدامی که میتواند ناوگان هوایی را تقویت کرده، مسیرهای پروازی را کوتاهتر و ارزانتر کند و فرصتهای اقتصادی و شغلی تازهای برای کشور ایجاد کند.
فصلی تازه در همگرایی اقتصادی ایران و تاجیکستان آغاز گردید و تاجیکستان سپر ایران در برابر هجوم تحریم ها شد .
در دنیای امروز، توسعه زیرساختهای حملونقل دیگر تنها یک موضوع فنی یا مهندسی نیست؛ بلکه به یکی از مهمترین ابزارهای سیاست خارجی کشورها تبدیل شده است. ایران با موقعیت جغرافیایی ممتاز خود در قلب اوراسیا، اگر بتواند از ظرفیت دیپلماسی حملونقل بهره گیرد، قادر خواهد بود نقش محوری خود را در زنجیره ترانزیت جهانی تثبیت کند. این نوع دیپلماسی به معنای استفاده هوشمندانه از تعاملات سیاسی و اقتصادی با کشورهای همسایه برای گسترش شبکههای جادهای، ریلی و دریایی است که در نهایت منجر به افزایش قدرت ژئواکونومیک ایران میشود.
در سالهای اخیر، توسعه زیرساختهای حمل و نقل به یکی از محورهای اصلی همکاری ایران با کشورهای دوست و همپیمان تبدیل شده است. در راستای تحقق دیپلماسی اقتصادی و منطقهای، جمهوری اسلامی ایران تلاش کرده با بهرهگیری از ظرفیتهای ژئوپلیتیکی خود، در مسیر تبدیل شدن به یک هاب ترانزیتی در منطقه گام بردارد. همین رویکرد موجب شده تا توافقهای بزرگی در حوزه راه، ریل، حملونقل دریایی و هوایی با کشورهای مختلف منعقد شود، بهویژه با کشورهایی که دیدگاه مشترکی با ایران در زمینه همکاریهای راهبردی دارند.
همکاریهای ایران در حوزه حملونقل با کشورهای همسایه از اهمیت راهبردی و اقتصادی بسیار بالایی برخوردار است، چراکه موقعیت جغرافیایی ممتاز ایران، آن را به پلی طبیعی میان شرق و غرب، و شمال و جنوب جهان تبدیل کرده است. این جایگاه ژئوپلیتیکی میتواند ایران را به یکی از قطبهای اصلی ترانزیت منطقهای و بینالمللی تبدیل کند، مشروط بر آنکه زیرساختها توسعه یافته و همکاریهای منطقهای تقویت شوند.
همکاریهای فنی و اقتصادی ایران با تاجیکستان، بهویژه در حوزههایی مانند آب، انرژی و خدمات مهندسی، از منظر منافع ملی برای ایران اهمیت راهبردی دارد. حضور شرکتهای ایرانی در بازار تاجیکستان نهتنها فرصتی برای توسعه صادرات خدمات فنی و مهندسی فراهم میکند، بلکه به ایران امکان میدهد تا از ظرفیتهای علمی و فنی خود در منطقه بهرهبرداری اقتصادی کرده و نقش خود را بهعنوان یک بازیگر مؤثر در حوزه زیرساختی آسیای مرکزی تثبیت کند. این رویکرد میتواند بخشی از رکود داخلی در صنایع پیمانکاری و مهندسی را جبران کرده و برای مهندسان و متخصصان ایرانی، بازار کار جدیدی ایجاد کند.
اتباع دارنده گذرنامه عادی دو کشور ایران و تاجیکستان مجاز خواهند بود، بدون نیاز به روادید از طریق هوایی از مبدا ایران به مقصد تاجیکستان و بالعکس به خاک یکدیگر سفر کرده و در هر دوره ۹۰ روزه به مدت ۳۰ روز اقامت نمایند.
امضای ۱۸ سند و تفاهمنامه همکاری، توافق برای افزایش همکاریهای اقتصادی تا سطح ۵۰۰ میلیون دلار در قدم اول و حضور در نشست انجمن تجاری ایران و تاجیکستان، دستاورد سفر یکروزه رئیس جمهوری اسلامی ایران به «دوشنبه» بود.
