صندوق بازنشستگی کشوری اعلام کرد مادران شاغلی که پس از اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت صاحب فرزند شدهاند، میتوانند با حداقل ۲۰ سال سابقه خدمت و با توجه به تعداد فرزندان، زودتر از موعد بازنشسته شوند. جزئیات کامل شرایط، محدودیتها و میزان کاهش سنوات خدمتی اعلام شد.
قانونی که در سکوت خبری در حال اجراست، میتواند مسیر بازنشستگی هزاران مادر شاغل را بهطور اساسی تغییر دهد. با ابلاغ دستورالعمل جدید صندوق بازنشستگی کشوری، امکان بازنشستگی زودتر از موعد با حداقل ۲۰ سال سابقه و کاهش سن براساس تعداد فرزندان فراهم شده و این موضوع به یکی از مهمترین تحولات اداری سال تبدیل شده است.
بر اساس قانون جدید بازنشستگی مصوب در برنامه هفتم توسعه، سن بازنشستگی مردان به ۶۲ سال و حداقل سابقه بیمهای به ۳۵ سال افزایش یافته است. این تصمیم که از سال ۱۴۰۲ اجرایی شده است، با هدف پایداری صندوقهای بازنشستگی اتخاذ شد، اما واکنشهای گستردهای را میان کارگران، کارشناسان و فعالان حوزه رفاه اجتماعی برانگیخته است.
مجلس شورای اسلامی با تصویب مصوبات جدید در کمیته جمعیت و خانواده، امکان بازنشستگی زودهنگام زنان کارمند با حداقل ۲۰ سال سابقه خدمت را بر اساس تعداد فرزندان فراهم کرد. این طرح، همراه با حمایتهای مالی و ممنوعیت تعدیل نیرو، گامی بزرگ در راستای قانون جوانی جمعیت و حمایت از نقش مادری است.
صندوق بازنشستگی کشوری در بهار ۱۴۰۴ با سقوط کمسابقه نسبت پشتیبانی به ۰.۴۷ و رشد فزاینده تعداد حقوقبگیران، به نقطه هشدار رسیده است؛ وضعیتی که کارشناسان آن را زنگ خطری جدی برای پایداری مالی صندوق میدانند و بر ضرورت اصلاحات ساختاری فوری از جمله بازنگری در سن بازنشستگی و شیوه تأمین منابع تأکید دارند.
با تغییرات جدید در قوانین بازنشستگی، دیگر تنها سن ملاک بازنشستگی نیست. حالا ترکیبی از سن قانونی و سابقه بیمه تعیین میکند که آیا میتوانید بازنشسته شوید یا خیر. این تغییرات که از سوم مرداد ۱۴۰۳ اجرایی شده، شرایط سختگیرانهتری را برای بیمهشدگان به همراه دارد.
در حالی که قانون جدید برنامه هفتم توسعه، سن بازنشستگی مردان را از ۶۰ به ۶۲ سال و سابقه بازنشستگی را از ۳۰ به ۳۵ سال افزایش داده، معاونت بیمهای سازمان تأمین اجتماعی مدعی است که «سن بازنشستگی افزایش نیافته»! این ادعا با انتقاد تند فعالان کارگری مواجه شده که آن را تلاشی برای پنهان کردن حقیقت و توجیه سیاستهای ضدکارگری میدانند.
معاون بیمهای سازمان تأمین اجتماعی با رد شایعات افزایش سن بازنشستگی، اعلام کرد که بر اساس قانون جدید، تنها سابقه مورد نیاز برای بازنشستگی بهصورت تدریجی افزایش مییابد و این تغییر با رسیدن مردان به ۶۲ سال و زنان به ۵۵ سال متوقف خواهد شد. این سیاست با هدف حفظ حقوق بیمهشدگان و انعطاف در بیمهپردازی طراحی شده است.
با وجود اجرای رسمی افزایش سن بازنشستگی از ابتدای امسال، برخی نمایندگان مجلس نوید لغو این مصوبه جنجالی را میدهند؛ وعدهای که با استقبال کارگران مواجه شده اما همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد.
انتقال احتمالی دبیرخانه مشاغل سخت و زیانآور به سازمان تأمین اجتماعی با واکنش تند تشکلات کارگری روبهرو شده است. مشاور کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران، این اقدام را تلاشی هدفمند برای تضعیف نقش کارگران در کمیتههای بدوی و تجدیدنظر دانست و آن را زنگ خطری برای حقوق نیروی کار کشور اعلام کرد.
