این روزها صنعت ساختمان و بازار مسکن درگیر رکودی عمیق است؛ رکودی که تنها به دلایل اقتصادی محدود نمیشود و متأثر از تغییرات اجتماعی نیز هست. کاهش نرخ ازدواج در کنار افت محسوس فرزندآوری، تقاضا برای خرید یا ساخت واحدهای مسکونی را به شکلی جدی کاهش داده است. در چنین شرایطی، پرسش کلیدی این است که آیا حرکت به سمت ساخت و عرضه مسکن اقتصادی میتواند راهی بنیادین برای عبور از این بحران باشد یا خیر؟
نایب رئیس اتحادیه املاک تهران اظهار کرد که به نظر میرسد با نزدیک شدن به عید ۱۴۰۴، تعداد خریداران در بازار مسکن افزایش یابد. به عبارت دیگر، قیمتها کاهش خواهد یافت و معاملات رونق بیشتری پیدا میکند.
با وجود تکذیب چندباره صدور مجوز برای ساخت مسکن ۲۵ متری از سوی مسئولان وزارت راه و شهرسازی، مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی اعلام کرده است که این واحدهای کوچکمتراژ در دست ساخت هستند و تحویل آنها ظرف ۴۸ ماه آینده برنامهریزی شده است. این اظهارات، در حالی مطرح میشود که موضوع مسکن ۲۵ متری، به دلیل محدودیتهای احتمالی در تأمین استانداردهای زندگی، همواره با نقدها و واکنشهای متفاوتی همراه بوده است.
معصومی خسروآبادی، نماینده مردم شفت و فومن در مجلس بیان کرد: حقیقت ماجرا این است که تا به امروز هیچگونه اقدامی موثری برای کمک به خانه دار شدن اقشار آسیب پذیر جامعه صورت نگرفته است؛ بنابراین عمده انتقادات مردمی در این خصوص صحیح و منطقی بوده و ما در مجلس موظف به انجام اقدامات مهم در راستای تامین نیازهای متقاضیان هستیم. تجربیات این چنینی نشان می دهد که طرح های مانند نهضت ملی مسکن نمی تواند چاره ساز باشد و گرهای از مشکلات مردم را باز کند.
بحث آغاز ساخت مسکن ۲۵ متری در هفته اخیر جنجال های بسیاری به پا کرد و به دنبال آن، مسئولان کشور و همینطور کارشناسان حوزه مسکن به بیان نظرات مثبت و منفی در این خصوص پرداختند. البته حجم بازخوردهای منفی در این راستا چشمگیرتر بوده و اشخاص متخصص به طور اساسی ایده مسکن اقتصادی را زیر سال بردهاند. یکی از پیامدهای منفی که در پیوند با این طرح به صورت مکرر مطرح می شود، به احتمال افزایش قیمت مسکن پس از اجراییسازی آن مربوط است. البته برخی تحلیلگران نظر متفاوتی ارائه می کنند و نگاه خوشبینانهای نسبت به ساخت واحدهای کوچک متراژ دارند.
دبیر کل انجمن علمی اقتصاد شهری ایران با اشاره به اینکه سرانه تولید مسکن برای هر فرد در کشور ۱۷ متر مربع است، تأکید کرد که باید به سمت ساخت خانههای کوچکتر برای تسهیل خانهدار شدن جوانان پیش برویم. وی همچنین بیان کرد که برخی افراد نیاز به مسکن را به گروگان گرفتهاند.
یک کارشناس حوزه مسکن با اشاره به اینکه طرح «واحدهای ۲۵ متری» تهدیدی جدی برای بازار مسکن به شمار میآید، اظهار داشت: اجرای این طرح نه تنها به حل مشکلات موجود در بازار کمک نمیکند، بلکه ممکن است منجر به افزایش قیمت مسکن نیز شود.
کارشناس سیاستگذاری مسکن با اشاره به اینکه به خاطر منافع برخی افراد، در رسانهها درباره مسکن ۲۵متری هزینه میشود، بیان کرد: مسکن ۲۵متری بخشی از سیاستهای کلان کشور، وزارت راه و شهرداریها نیست. فرشید ایلاتی در مورد مسکن ۲۵متری گفت: اصول معماری و شهرسازی در کشور اجازه ساخت واحدهای ۲۵متری را نمیدهد.
یک کارشناس حوزه مسکن اظهار داشت: اصطلاح «مسکن اقتصادی» در علم اقتصاد معنایی ندارد، زیرا اگر واحدهای مسکونی با متراژ کوچک به وفور در بازار موجود باشد، این موضوع نشاندهنده کاهش قدرت خرید مردم است.
استاندار البرز در یک هشدار جدی به مسئولان مسکن اقتصادی در مجموعه پیام، از مدیران مربوطه خواست تا با نظارت بر روند اجرای این طرح، هرگونه اقدام مغایر با تعهدات و اهداف مصوب را مورد بررسی قرار دهند و به سرعت تدابیر لازم را برای متوقف کردن آن اتخاذ کنند.
