رئیس اتحادیه مشاوران املاک با تشریح آخرین وضعیت بازار مسکن و اجاره، از فروکش کردن التهاب قیمتها و آرامش نسبی بازار خبر داد. به گفته وی، برخلاف نگرانیهای ابتدای سال، پیشبینی میشود تابستان امسال نیز بدون جهش قابل توجه قیمت سپری شود. او همچنین با اشاره به سقف قانونی افزایش اجارهبها، از حقوق مستأجران در برابر تخلفات احتمالی مالکان و تداوم رکود در بازار خرید و فروش مسکن سخن گفت.
نایبرئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران با تشریح نحوه محاسبه اجارهبهای سال ۱۴۰۵، اعلام کرد سقف افزایش اجاره برای قراردادهای تمدیدی تعیین شده و مالکان و مستأجران باید قراردادهای جدید را در چارچوب این ضوابط تنظیم کنند. به گفته وی، اجرای این سیاست میتواند به شفافیت بیشتر بازار اجاره، کاهش اختلافات و حمایت از مستأجران در شرایط کنونی بازار مسکن کمک کند.
وزارت راه و شهرسازی با رونمایی از طرح جدید «آشیان»، گام تازهای برای حمایت همزمان از مستأجران کمدرآمد و افزایش انگیزه سرمایهگذاری در بخش ساختوساز برداشته است. در این طرح، زمینهای دولتی با شرایط ویژه و مشوقهای مالیاتی در اختیار سازندگان قرار میگیرد تا واحدهای اجارهای احداث کنند و بخشی از آن را با نرخهای کمتر از قیمت بازار به خانوارهای مشمول واگذار کنند.
همزمان با نزدیک شدن به فصل جابهجایی مستأجران، بحث تعیین سقف افزایش اجارهبها بار دیگر در کانون توجه سیاستگذاران و فعالان بازار مسکن قرار گرفته است. در این میان، اتحادیه مشاوران املاک پیشنهاد افزایش ۲۷ درصدی اجارهبها در تهران و ۲۳ درصدی در سایر شهرها را به دولت ارائه کرده است. با این حال، کارشناسان معتقدند سیاستهای دستوری در بازار اجاره، بدون اصلاحات ساختاری و افزایش عرضه مسکن، نمیتواند راهحلی پایدار برای مشکلات مستأجران و مالکان باشد.
نایبرئیس اتحادیه مشاوران املاک از پیشنهاد تعیین سقف افزایش اجارهبها برای سال ۱۴۰۵ خبر داد و اعلام کرد این رقم برای شهر تهران ۲۷ درصد و برای سایر شهرها ۲۳ درصد در نظر گرفته شده است. با این حال، وی معتقد است اعمال سقف دستوری بر اجارهها با واقعیتهای بازار همخوانی ندارد و میتواند به خروج سرمایه از بخش اجاره و افزایش مشکلات مستأجران منجر شود.
معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی از پیگیری صدور مجوز تمدید قراردادهای اجاره با سقف افزایش ۲۵ درصدی خبر داد. به گفته وی، این تصمیم با هدف حمایت از مستأجران، کاهش جابهجاییها و کنترل تبعات ناشی از نقلوانتقال در سال جاری در دستور کار قرار گرفته و در صورت تصویب نهایی، مالکان تنها در شرایط خاص امکان تخلیه واحدهای اجارهای را خواهند داشت.
تحلیلگران بازار مسکن معتقدند آتشبس میان ایران و آمریکا اگرچه از شدت نااطمینانی کاسته، اما برای بازگرداندن رونق فوری به بازار ملک کافی نیست. مسکن به عنوان بازاری کند، سرمایهبر و وابسته به انتظارات بلندمدت، ابتدا نیاز به ترمیم روانی فعالان و تثبیت متغیرهای اقتصادی و امنیتی دارد. کارشناسان پیشبینی میکنند بازار در کوتاهمدت نه با جهش فوری و نه رکود مطلق، بلکه دورهای از احتیاط، رصد و تصمیمگیری تدریجی را تجربه کند. در بازار اجاره نیز احتمال موج تأخیری جابهجایی به دلیل تقاضای انباشته شده وجود دارد.
دولت با تخلیه خانههای سازمانی و هدایت منابع آن بهدنبال حمایت از اجارهنشینها در آستانه جابجایی هاست.
مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی راهبردی، با تأکید بر لزوم گذار از مفهوم «تابآوری» به «پایداری ساختاری»، بستهای از پیشنهادات اضطراری را برای مدیریت بازار مسکن در شرایط جنگ فرسایشی ارائه کرد. این مرکز با اشاره به سکونت ۲۰ میلیون مستأجر در کشور و وضعیت معیشتی آنان، پیشنهادهایی همچون تمدید خودکار قراردادهای اجاره بدون افزایش بها، ممنوعیت تخلیه واحدها و جرمانگاری فشار بر مستأجران را برای حفظ انسجام اجتماعی و استمرار کارکردهای حیاتی جامعه مطرح کرده است.
دبیر کانون سراسری انبوهسازان مسکن و ساختمان با تأکید بر ادامه ساختوساز در بسیاری از شهرهای کشور، گفت با وجود شرایط جنگی، تولید مسکن متوقف نشده و بازار ملک در تهران و سایر مناطق همچنان ظرفیت سرمایهگذاری دارد؛ او همچنین کاهش قیمت مسکن را فاقد مبنای کارشناسی دانست.
