بانک مرکزی با انتشار راهنمای بررسی رسیدهای بانکی، نسبت به اعتماد صرف به تصویر یا متن رسید انتقال وجه هشدار داد و از مردم خواست پیش از تحویل کالا، ارائه خدمات یا نهایی کردن معامله، وضعیت تراکنش را بهدقت بررسی کنند؛ چراکه در برخی رسیدهای ساتنا و پایا، ثبت تراکنش بهمعنای واریز قطعی پول نیست و وجه ممکن است هنوز به حساب مقصد نرسیده باشد.
با گسترش استفاده از خدمات غیرحضوری بانکی، آگاهی از سقف مجاز انتقال وجه و پرداخت با کارت بانکی بیش از گذشته اهمیت پیدا کرده است. بر اساس دستورالعمل بانک مرکزی، برای هر یک از روشهای جابهجایی پول از جمله کارت به کارت، خرید با کارت، برداشت از خودپرداز، سامانه پل و پایا، سقف مشخصی تعیین شده که رعایت آن برای همه مشتریان شبکه بانکی الزامی است. در ادامه، آخرین محدودیتهای انتقال وجه و پرداختهای بانکی را مرور میکنیم.
در حالی که طی روزهای اخیر گمانهزنیها درباره افزایش نرخ سود بانکی و رشد ۱۰ درصدی سود سپردهها و تسهیلات مطرح شده بود، پیگیریها از بانک مرکزی نشان میدهد فعلاً تصمیمی برای تغییر نرخ سود در دستور کار نیست. با این حال، مسئولان بانک مرکزی تأکید کردهاند که همه سناریوهای سیاستی همچنان در حال بررسی است و زمان مشخصی برای نهایی شدن این بررسیها وجود ندارد؛ فرآیندی که ممکن است از چند ماه تا بیش از یک سال به طول بینجامد و در نهایت بر هزینه وام، تأمین مالی بنگاهها و حتی قیمت کالاها اثرگذار باشد.
در حالی که مسئولان از کاهش اختلالات شبکه بانکی خبر دادهاند، برخی مشتریان همچنان از تأخیر در انتقال وجه، مشکل در ثبت چک و اختلال در پرداخت اقساط تسهیلات گلایه دارند. بانک مرکزی نیز اعلام کرده است که آثار ناشی از این اختلالات در سوابق مشتریان لحاظ نخواهد شد.
جدیدترین دادههای شورای جهانی طلا از بازگشت پرقدرت بانکهای مرکزی به بازار این فلز گرانبها در ماه مه حکایت دارد؛ روندی که نشان میدهد با وجود عقبنشینی قیمت طلا از اوجهای اخیر، سیاست انباشت ذخایر همچنان با قدرت ادامه دارد. بر اساس این گزارش، خرید خالص بانکهای مرکزی به دومین سطح بالای سال جاری رسیده و کشورهایی از اروپا، آسیا و آمریکای لاتین در حال افزایش سهم طلا در ذخایر ارزی خود هستند؛ موضوعی که همزمان با تداوم چشمانداز صعودی بلندمدت برای این فلز، توجه بازارهای جهانی را به خود جلب کرده است.
همزمان با برگزاری مراسم وداع و تشییع پیکر رهبر شهید و اعمال تغییراتی در نحوه ارائه خدمات بانکی، سامانههای ساتنا و چکاوک در روزهای یکشنبه و دوشنبه ۱۴ و ۱۵ تیر ۱۴۰۵ غیرفعال خواهند بود. بر اساس پیگیریها از بانک مرکزی، مشتریان بانکها در صورت نیاز به انتقال وجه باید از سایر سرویسهای بانکی استفاده کنند. در همین حال، فعالیت سامانههای پل، سحاب و پایا طبق برنامه اعلامشده ادامه خواهد داشت و خدمات بانکی از طریق شعب کشیک و برخی تمهیدات ویژه نیز به متقاضیان ارائه میشود.
بانک مرکزی در واکنش به برخی ادعاهای مطرحشده در فضای مجازی درباره اختلالات اخیر چهار بانک کشور، ضمن رد هرگونه نقش در انتخاب شرکتهای فناوری اطلاعات برای بازگردانی خدمات بانکی، این اتهامات را بیاساس و فاقد مستندات دانست. این نهاد با تأکید بر اینکه تصمیمگیری درباره استفاده از شرکتهای ارائهدهنده خدمات بر عهده خود بانکها بوده است، هشدار داد انتشار اخبار کذب و گمانهزنیهای غیرمستند میتواند اعتماد عمومی به نظام بانکی را خدشهدار کند و از حق خود برای پیگیری قضایی منتشرکنندگان این ادعاها خبر داد.
سپردهگذاری بانکی سالها بهعنوان یکی از امنترین و کمریسکترین روشهای حفظ سرمایه شناخته میشد، اما تداوم تورمهای سنگین در سالهای اخیر باعث شده بازدهی واقعی سپردهها به شدت کاهش یابد و جذابیت این بازار برای بسیاری از خانوارها کمرنگ شود. در شرایطی که رشد قیمتها از نرخ سود بانکی پیشی گرفته، بخشی از سرمایهها به سمت بازارهایی مانند ارز، طلا و مسکن حرکت کرده است. اکنون بانک مرکزی از بازنگری در ساختار نرخهای سود خبر داده؛ موضوعی که اگرچه هنوز به معنای افزایش یا کاهش قطعی سود سپردهها نیست، اما میتواند مسیر تازهای را برای نظام بانکی و سپردهگذاران ترسیم کند.
بانک مرکزی با نزدیک شدن به ایام اربعین حسینی (ع)، دستورالعمل اجرایی تأمین و فروش ارز زیارتی اربعین سال ۱۴۰۵ را ابلاغ کرد. بر اساس این دستورالعمل، به هر متقاضی واجد شرایط بالای پنج سال تا سقف ۲۰۰ هزار دینار عراق اختصاص مییابد و فروش این ارز از ۲۰ تیرماه تا ۱۲ مردادماه ۱۴۰۵ از طریق تمامی بانکها، مؤسسات اعتباری و صرافیهای دارای مجوز معتبر انجام عملیات ارزی امکانپذیر خواهد بود. همچنین بانک مرکزی تأکید کرده است دریافت ارز اربعین هیچگونه محدودیتی برای استفاده از سایر سهمیههای ارزی مجاز از جمله ارز مسافرتی ایجاد نخواهد کرد و متقاضیان میتوانند با ارائه مدارک هویتی و مسافرتی معتبر نسبت به دریافت این ارز اقدام کنند.
اختلال گسترده در خدمات بانکهای ملی، صادرات، تجارت و توسعه صادرات وارد دومین روز خود شده است. در حالی که روایتهای مختلفی از حمله سایبری تا مشکلات فنی مطرح میشود، هنوز گزارش رسمی و جامعی درباره علت اصلی اختلال و زمان بازگشت کامل خدمات منتشر نشده است.
