یزد سکاندار تولید۵۰ نوع فرآورده کنجدی کشور

استان یزد، قطب تولید فرآورده‌های کنجدی کشور به‌شمار می‌رود.

به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: این استان در تولید بسیاری از کالاها گوی سبقت را از بسیاری از استان‌ها ربوده است. محصولات کنجدی از تولیدات ویژه استان یزد است که مشابه کیفیت و طعم آن را نمی‌توان در جایی دیگر پیدا کرد. ارده، روغن ارده، روغن کنجد، حلوا ارده و انواع شیرینی‌های کنجدی از مشتقات با ارزش غذایی بالای دانه‌های گیاهی کنجد هستند که در یزد تولید می‌شوند. این استان در زمینه تولید محصولات یادشده رتبه نخست کشور را به‌دست آورده و روغن کنجد، حلوا ارده و ارده آن شهرت جهانی دارد. همچنین شکوبارها ازجمله محصولاتی هستند که در چندسال گذشته عرضه شدند و توانستند جایگاه واقعی خود را در بازار پیدا کنند. با این حال و باوجود سرمایه‌گذاری‌های انجام شده هنوز محصولات کنجدی نتوانسته‌اند در بازارهای کشورهای دیگر جایگاه واقعی خود را پیدا کند زیرا از یک سو با مشکل صادرکنندگان غیرحرفه‌ای روبه‌رو هستیم و از سوی دیگر حمایت‌های لازم از تولیدکنندگان و صادرکنندگان این صنعت انجام نمی‌شود. به‌گفته کارشناسان، افزایش تولید فرآورده‌های کنجدی نیاز به توسعه و آموزش منابع انسانی دارد و اگر بدنه این صنعت کارشناسی شود کیفیت
محصول بالاتر می‌رود. یکی از ظرفیت‌های صادراتی در حوزه مواد غذایی می‌تواند در بخش فرآورده‌های کنجدی باشد زیرا در این بخش به لحاظ کیفیت، طعم و مزه، تولیدات ایرانی به‌ویژه محصولات شهر اردکان بسیار مطلوب‌تر و خوش طعم‌تر از محصولات رقیبان خارجی هستند. مسئولان معتقدند در صورتی که حمایت‌های دولتی انجام شود و تسهیلات لازم به واحدهای تولیدکننده محصولات کنجدی اختصاص پیدا کند، رونق چشمگیری در این صنعت ایجاد خواهد شد و شاهد ایجاد اشتغال قابل‌ملاحظه‌ای خواهیم بود.

رونق صادرات با ایجاد خوشه‌های صنعتی دراین‌باره عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان یزد گفت: در استان یزد خوشه صنعتی کنجد ایجاد شده که این موضوع تحول بزرگی را در این بخش به‌دنبال داشته است. افرادی که ارده و مشتقات آن را تولید می‌کنند، کنجد را از شهرهای دیگر می‌آورند زیرا در یزد این محصول کشت نمی‌شود؛ بنابراین این پرسش مطرح می‌شود که چه پارامتری وجود دارد که باعث شده استان ما بتواند در زمینه فرآورده‌های کنجدی شهرت پیدا کند؟ محمدحسین فنایی در این باره در گفت‌وگو با صمت اظهار کرد: یکی از عواملی که استان یزد را در زمینه تولید فرآورده‌های کنجدی مطرح کرد تشکیل خوشه‌ها بود، این خوشه‌های صنعتی که مشتقات آن از نخستین بوته صنعتی بود توانستند از تجربه‌های یکدیگر استفاده کنند و به کشورهای هدف صادرات داشته باشند. همچنین این خوشه‌ها توانستند استانداردسازی انجام دهند تا کیفیت را در کنترل خود داشته باشند. خوشه‌سازی برای برخی شهرها که از مزیت‌های نسبی برخوردارند، می‌تواند فرصت بسیار خوبی باشد. وی ادامه داد: از روغن کنجد در انواع محصولات جانبی ازجمله شیرینی‌ها و بیسکویت‌ها استفاده
می‌شود. به‌دلیل اینکه پایه این روغن گیاهی است روغنی بسیار مقوی به‌شمار می‌رود و در چند سال گذشته وارد بازار شده اما هنوز نتوانسته به شکل مطلوب جایگاه خود را در بازارهای هدف پیدا کند؛ بنابراین باید حمایت‌های لازم از تولیدکنندگان و صادرکنندگان این محصول انجام شود؛ البته صادرات آن روی ریل قرار گرفته است. خوشبختانه امروز صادرات محصولات کنجدی با تشکیل خوشه‌های صنعتی و کنجدی رونق بیشتری گرفته و امیدواریم روزبه‌روز به جایگاه چشمگیرتری در بازارهای بین‌المللی دست پیدا کند. عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان یزد تاکید کرد: در سال‌های گذشته محصولات کنجدی منحصر به ارده، حلوا ارده و روغن بود، اما درحال‌حاضر محصولات متنوعی از جمله انواع ارده‌های طعم‌دار شکلاتی، موز، نسکافه، توت فرنگی و…، انواع شکوبارها، انواع حلوا کنجدی، بیسکویت کنجدی و… در استان تولید می‌شود. ظرفیت بالقوه بازار روغن‌های خوراکی مانند روغن کنجد در کشور بسیار بالاست؛ به شرطی که روی آگاهی جامعه و فرهنگ‌سازی برای مصرف آن کار شود. فنایی اظهار کرد: فرآورده‌های کنجدی استان یزد به بسیاری از کشورها مانند روسیه، عراق، کشورهای آسیای
میانه و حتی اروپا صادر می‌شود. اگر حمایت‌های دولتی انجام و تسهیلات‌های لازم به واحدهای تولیدکننده روغن کنجد ارائه شود، رونق چشمگیری در این صنعت ایجاد خواهد شد و شاهد ایجاد اشتغال قابل‌ملاحظه‌ای خواهیم بود.

۶۰ واحد کارگاهی و ۱۰ واحد صنعتی مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی استان یزد گفت: استان یزد یکی از استان‌هایی است که توانسته در حوزه صنایع مواد غذایی به‌ویژه محصولات کنجدی موفقیت‌های بسیاری را به‌دست آورد. شهرستان اردکان به‌عنوان یک شهرستان با ظرفیت و پیشینه در حوزه محصولات کنجدی ازجمله ارده، حلواشکری، روغن ارده و روغن کنجد دارای شهرت است. مسعود عظیمی در گفت‌وگو با صمت اظهار کرد: به‌دنبال علاقه‌مندی و ظرفیت و مهارت کافی در شهرستان اردکان و یزد، شرکت‌های شهرک‌های صنعتی تصمیم گرفت روی خوشه‌های محصولات کنجدی مطالعه داشته باشد و در نهایت به این نتیجه رسیدیم که ایجاد خوشه این محصولات می‌تواند در استان یزد و شهرستان اردکان موفقیت آمیز باشد. وی ادامه داد: سال ۹۰ اقدام‌های لازم برای ایجاد و به‌عبارت دیگر پیاده‌سازی این خوشه انجام شد و خوشه محصولات کنجدی در استان یزد شکل گرفت. در ابتدا با مقاومت‌های بسیاری از سوی ذی‌نفعان خوشه در زمینه توسعه محصولات کنجدی روبه‌رو شدیم اما با تعاملی که با آنها داشتیم و با انتخاب عامل خوشه‌ای که مورد قبول ذی‌نفعان خوشه بود، بیش از ۱۵۰صنف که کمتر به شکل کارگاهی و صنعتی در
این حوزه کار می‌کردند، به‌تدریج به این فکر افتادند با حضور در کلاس‌های آموزشی، تورهای صنعتی، شرکت در نمایشگاه‌های داخلی و بین‌المللی و همچنین فعالیت‌های ترویجی که با همکاری شورای راهبردی خوشه انجام می‌شد تحولی در کسب وکار خود ایجاد کنند؛ بنابراین حلقه‌های گمشده این خوشه شروع به فعالیت کردند. مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی استان یزد تاکید کرد: وقتی به این نتیجه رسیدیم که مردم استقبال خوبی از این برنامه می‌کنند، در شهرک صنعتی اردکان با کمک بانک کشاورزی و دیگر بانک‌ها که بودجه مورد نیاز را تامین کردند، زمین را با شرایط و ضوابط واگذار کردیم، به این ترتیب حدود ۶۰ واحد کارگاهی ساخته شد و همزمان حدود ۱۰ واحد صنعتی شکل گرفت. همچنین شهرستان‌های یزد، میبد و دیگر شهرها فعالیت خود را در این زمینه آغاز کردند.

تنوع بسته‌بندی محصولات کنجدی عظیمی تاکید کرد: امروز بیش از ۵۰ نوع محصول در این خوشه وجود دارد. در چند سال گذشته بسته‌بندی‌ها به‌طور کامل دگرگون شد، به‌طوری که اکنون محصولات کنجدی در بیش از ۲۰۰ نوع بسته‌بندی ارائه می‌شوند. علاوه بر اینکه بازار در داخل کشور توسعه پیدا کرد، ورود فناوری در این حوزه تقویت و تولید انبوه ایجاد شد. درحال‌حاضر شاهد هستیم که اهداف صادراتی واحدهای صنعتی از ۲ کشور به بیش از ۱۵کشور رسیده است. وی با اشاره به اینکه کشورهای اروپایی خواهان فرآورده‌های کنجدی و محصولات استان یزد هستند، اظهار کرد: خوشبختانه صادرات این محصولات به کشورهای آسیایی و امریکای شمالی انجام شده است. امیدواریم صادرات این مواد غذایی که دارای ارزش افزوده خوبی است با نشان تجاری یزد که اعتماد مصرف‌کنندگان را جلب کرده، توسعه پیدا کند.مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی استان یزد خاطرنشان کرد: مشکلاتی پیش روی واحدهای تولیدی این محصولات وجود دارد که مهم‌ترین آن نوسان‌های نرخ مواد اولیه (کنجد و شکر ) است. این مشکل باعث می‌شود واحدها نتوانند قراردادهای بلندمدت ببندند. البته شرکت شهرک‌ها با نهادی که در این خوشه به نام
شرکت تامین و توسعه محصولات کنجدی ایجاد کرده، از واحدهای تولیدی حمایت می‌کند. عظیمی با اشاره به مشکلات بخش صادرات، تصریح کرد: درحال‌حاضر مواد اولیه فرآورده‌های کنجدی وارداتی است. ما در کنجدی که از افغانستان، پاکستان و سومالی وارد کشور می‌شود توانستیم ارزش افزوده ایجاد کنیم و در تلاش هستیم دوباره در قالب محصول جدید، آن را صادر کنیم. این برنامه به‌تازگی به صورت آزمایشی با بازار روسیه آغاز شده و هم اکنون در حال شکل‌گیری است. باید منتظر ماند تا بازار به‌طور کامل شکل بگیرد، تقاضا پایدار و قراردادهای بلند مدت بین فعالان این صنعت و کشورهای هدف منعقد شود، در این صورت می‌توانیم میزان ارزآوری این محصولات را با دقت بیشتری اعلام کنیم.

سخن آخر از نگاه کارشناسان، صنعت سنتی و بومی تولید محصولات کنجدی در شهرستان اردکان، استان یزد را به بزرگترین مجتمع کارگاهی محصولات کنجدی تبدیل کرده تا نشان دهد صنایع بومی فرصت مناسبی را برای تولید و اشتغال پایدار فراهم کرده‌اند. این صنایع به‌دلایل زیادی باید مورد توجه مسئولان قرار گیرند ازجمله اینکه دارای مزایایی مانند اشتغال پایدار، کمک به اقتصاد محلی و منطقه‌ای، بومی‌شدن صنایع پایین دست و بالادست و وجود بازارهای مطمئن به‌دلیل ریشه‌دار بودن این محصولات هستند.