در حالی که چند ماه از آغاز سال گذشته، معوقات فروردین و اردیبهشت بازنشستگان تأمین اجتماعی همچنان پرداخت نشده و این موضوع به یکی از مهمترین مطالبات مستمریبگیران تبدیل شده است. بازنشستگان با اشاره به تورم سنگین ماههای اخیر، تأکید میکنند که تأخیر در پرداخت، ارزش مطالبات آنها را کاهش داده و خواستار تسویه فوری معوقات به همراه خسارت دیرکرد هستند.
در حالی که برخی فعالان صنعتی برای جبران زیان ناشی از خاموشیهای برق، پیشنهاد جایگزینی روزهای قطعی برق با تعطیلی هفتگی کارگران را مطرح کردهاند، این ایده با واکنش تند نمایندگان جامعه کارگری روبهرو شده است. سمیه گلپور، رئیس مستعفی کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران کشور، با تأکید بر اینکه «کارگر نباید هزینه ناترازی انرژی را بپردازد»، این پیشنهاد را مغایر قانون کار، ناقض حقوق مکتسبه کارگران و تهدیدی برای بنیان خانواده دانست. او در گفتوگویی مفصل، ضمن استناد به مواد ۱۵، ۴۱ و ۶۲ قانون کار و استانداردهای سازمان بینالمللی کار، هشدار داد که حذف تعطیلی جمعه یا واداشتن کارگران به جبران خاموشیها بدون پرداخت فوقالعاده قانونی، نهتنها راهکار حل بحران انرژی نیست، بلکه انتقال بار سوءمدیریت به ضعیفترین حلقه تولید است. گلپور همچنین با انتقاد از عملی نشدن وعده ترمیم دستمزدها، از وزارت کار خواست به جای تمرکز بر مطالبات کارفرمایان، هرچه سریعتر جلسه فوقالعاده شورای عالی کار را برای بازنگری مزد ۱۴۰۵ برگزار کند.
صندوق حمایت و بازنشستگی آیندهساز از پرداخت بیش از ۷۵۱ میلیارد ریال حق کهولت به بازنشستگان، ازکارافتادگان و سایر اعضای واجد شرایط در سال ۱۴۰۴ خبر داد. همچنین با رسیدن یکهزار و ۱۴۰ نفر از اعضا به سن ۷۲ سالگی، شمار دریافتکنندگان این مزایا افزایش یافت؛ مزایایی که علاوه بر حقوق بازنشستگی و بهصورت ماهانه به مشمولان پرداخت میشود.
مصوبه ساماندهی نیروهای شرکتی که پنجم مردادماه از سوی معاون اول رئیسجمهور ابلاغ شد، از همین ماه وارد مرحله اجرا شده و تمامی دستگاههای اجرایی موظف به اجرای آن هستند. رئیس سازمان اداری و استخدامی کشور با رد برخی برداشتها درباره نیاز این مصوبه به تصویب مجلس، تأکید کرد که هیچ مانع قانونی برای اجرای آن وجود ندارد. علاءالدین رفیعزاده همچنین به ابهامات مطرحشده درباره تبدیل وضعیت، امنیت شغلی، احتمال کاهش حقوق، تفاوت وضعیت ایثارگران و نحوه محاسبه حقوق بازنشستگی پاسخ داد و جزئیات اجرای این مصوبه را تشریح کرد.
با وجود گذشت چند ماه از تأکید رئیسجمهور بر حذف شرکتهای پیمانکاری، رئیس فراکسیون کارگری مجلس میگوید هدف اصلی همچنان «تبدیل وضعیت نیروهای شرکتی» است و طرح ساماندهی نظام پرداخت جایگزین این وعده نشده است. رحمتالله نوروزی با انتقاد تند از شرکتهای واسطه، آنها را «بردهداری نوین» خواند و از وجود لابیهای قدرتمندی خبر داد که به گفته او برای جلوگیری از اجرای این طرح حتی با وی تماس گرفتهاند.
همزمان با ادامه بلاتکلیفی معوقات فروردین و اردیبهشت، جمعی از بازنشستگان تأمین اجتماعی امروز (یکشنبه ۱۱ مرداد) در چند شهر از جمله شوش، هفتتپه و رشت مقابل ادارات تأمین اجتماعی تجمع کردند. معترضان با انتقاد از تأخیر در پرداخت مطالبات و ناکافی بودن مستمریهای ماهانه، خواستار رسیدگی فوری به وضعیت معیشتی، حفظ حق درمان رایگان و صیانت از استقلال سازمان تأمین اجتماعی شدند.
پیشنهاد جایگزینی روز خاموشی صنایع با تعطیلی هفتگی کارگران، پس از ماهها طرح از سوی فعالان صنعتی، حالا به شورای عالی کار رسیده است؛ پیشنهادی که در صورت تصویب میتواند نحوه فعالیت واحدهای تولیدی در زمان قطعی برق را تغییر دهد. بر اساس این طرح، روزی که برق کارخانه به دلیل مدیریت مصرف قطع میشود، بهعنوان تعطیلی هفتگی همان واحد در نظر گرفته خواهد شد و در مقابل، فعالیت کارخانه در روز جمعه ادامه مییابد. با این حال، اجرای این پیشنهاد به دلیل آثار حقوقی و قانونی آن بر روابط کار، نیازمند بررسی دقیق در شورای عالی کار و جلب نظر نمایندگان کارگری، کارفرمایی و دولت است.
سازمان تأمین اجتماعی جزئیات تازهای از شرایط استفاده مادران شاغل از مرخصی زایمان و غرامت دستمزد ایام بارداری را تشریح کرد. بر اساس اعلام این سازمان، زنان بیمهشده در صورت داشتن شرایط قانونی میتوانند از ۹ ماه مرخصی زایمان همراه با دریافت غرامت دستمزد استفاده کنند و حتی بخشی از این مرخصی را پیش از زایمان بگذرانند. همچنین سازمان تأمین اجتماعی درباره وضعیت بازگشت به کار، حمایتهای بیمه بیکاری، ساعات شیردهی، فرزندخواندگی، اجاره رحم و نحوه برخورداری از این مزایا توضیحاتی ارائه کرده است.
واکنش سریع رئیسجمهور به تأخیر ۱۰ روزه در پرداخت حقوق اعضای هیئت علمی دانشگاهها، با انتقاد تند بازنشستگان تأمین اجتماعی روبهرو شد. یک بازنشسته کارگری با اشاره به معطل ماندن پنجماهه معوقات میلیونها بازنشسته، این پرسش را مطرح کرد که چرا نارضایتی اساتید دانشگاه فوراً شنیده میشود، اما مطالبه قانونی بازنشستگان همچنان بیپاسخ مانده است.
سالهاست کارگران از قراردادهای موقت، شرکتهای پیمانکاری و بلاتکلیفی در دریافت مطالبات خود گلایه دارند؛ حالا یک فعال کارگری در گیلان از ثبت بیش از ۲۰۰ شکایت علیه چند شرکت و پیمانکار خبر داده و میگوید پیچیدگی قراردادهای واسطهای، کارگران را برای احقاق حقوقشان سالها میان اداره کار، کارفرمای اصلی و پیمانکاران سرگردان کرده است.
